کلید شاسی یک پل نِستِک | سری evidente

کلید شاسی یکی از پرکاربردترین تجهیزات کنترلی در مدارهای الکتریکی و صنعتی است که برای ارسال فرمان لحظه‌ای به دستگاه‌ها و تجهیزات استفاده می‌شود. این کلیدها معمولاً به صورت فشاری عمل می‌کنند؛ یعنی تا زمانی که شاسی را فشار می‌دهید، مدار در وضعیت فعال قرار می‌گیرد و با رها کردن آن، به حالت اولیه بازمی‌گردد. همین عملکرد ساده اما کاربردی باعث شده کلید شاسی در تابلوهای برق، ماشین‌آلات صنعتی، سیستم‌های کنترلی و حتی تجهیزات خانگی جایگاه ویژه‌ای داشته باشد.

ساختار و نحوه عملکرد کلید شاسی

کلید شاسی از چند بخش اصلی تشکیل شده است:

• بدنه یا قاب اصلی

• مکانیزم فنری داخلی

• کنتاکت‌ها (NO یا NC)

• شاسی یا دکمه فشاری

زمانی که دکمه فشرده می‌شود، کنتاکت‌ها تغییر وضعیت می‌دهند. در حالت عادی ممکن است مدار باز (Normally Open) یا بسته (Normally Closed) باشد. با فشردن شاسی، این وضعیت تغییر می‌کند و فرمان لازم به رله، کنتاکتور یا سایر تجهیزات ارسال می‌شود.

به طور مثال، در یک مدار ساده استارت موتور، با فشردن شاسی سبز رنگ، کنتاکتور فعال شده و موتور شروع به کار می‌کند. پس از رها کردن شاسی، اگر مدار به صورت خودنگهدار طراحی شده باشد، موتور همچنان روشن می‌ماند.

انواع کلید شاسی

کلیدهای شاسی در مدل‌ها و کاربردهای متنوعی تولید می‌شوند. مهم‌ترین انواع آن عبارت‌اند از:

1. کلید شاسی فشاری ساده

رایج‌ترین نوع که فقط با فشار دادن فعال می‌شود و با رها کردن به حالت اولیه بازمی‌گردد.

2. کلید شاسی استارت و استاپ

معمولاً در دو رنگ سبز (استارت) و قرمز (استاپ) طراحی می‌شوند و در تابلوهای صنعتی بسیار کاربرد دارند.

3. کلید شاسی قارچی (اضطراری)

این نوع برای توقف اضطراری استفاده می‌شود. طراحی آن به صورت برجسته و بزرگ است تا در شرایط خطر به سرعت فشرده شود. در بسیاری از ماشین‌آلات صنعتی وجود کلید اضطراری الزامی است.

4. کلید شاسی چراغ‌دار

دارای چراغ LED داخلی است که وضعیت فعال یا غیرفعال بودن مدار را نشان می‌دهد.

5. کلید شاسی قفل‌شونده

پس از فشرده شدن در همان وضعیت باقی می‌ماند و برای بازگشت به حالت اولیه نیاز به چرخاندن یا فشردن مجدد دارد.

کاربردهای کلید شاسی

کلید شاسی تقریباً در تمام سیستم‌های کنترلی دیده می‌شود. برخی از مهم‌ترین کاربردها عبارت‌اند از:

• تابلو برق صنعتی

• راه‌اندازی و توقف موتورهای الکتریکی

• سیستم‌های نوار نقاله

• آسانسورها

• دستگاه‌های CNC

• سیستم‌های اعلام خطر

• تجهیزات آزمایشگاهی

در صنایع بزرگ، کلیدهای شاسی نقش حیاتی در کنترل ایمن فرآیندها دارند. به‌ویژه کلیدهای اضطراری که برای حفظ جان اپراتورها و جلوگیری از آسیب به تجهیزات طراحی شده‌اند.

مشخصات فنی مهم در انتخاب کلید شاسی

هنگام خرید کلید شاسی، توجه به مشخصات فنی بسیار مهم است. برخی از پارامترهای کلیدی شامل موارد زیر می‌شود:

ولتاژ و جریان نامی

کلید باید متناسب با ولتاژ و جریان مدار انتخاب شود تا دچار سوختگی یا خرابی نشود.

نوع کنتاکت (NO / NC)

بسته به طراحی مدار، باید مشخص شود که نیاز به کنتاکت باز یا بسته دارید.

درجه حفاظت (IP)

در محیط‌های صنعتی که گرد و غبار یا رطوبت وجود دارد، کلید باید دارای درجه حفاظت مناسب باشد.

کیفیت ساخت و دوام مکانیکی

کلیدهای صنعتی باید توانایی تحمل تعداد دفعات بالای قطع و وصل را داشته باشند.

برندهای معتبر کلید شاسی

در بازار تجهیزات برق صنعتی، برندهای متعددی در زمینه تولید کلید شاسی فعالیت می‌کنند. از برندهای شناخته‌شده جهانی می‌توان به Schneider Electric اشاره کرد که محصولات آن به کیفیت و دوام بالا معروف هستند.

همچنین Siemens یکی دیگر از تولیدکنندگان معتبر تجهیزات کنترلی صنعتی است که کلیدهای شاسی آن در پروژه‌های بزرگ استفاده می‌شود.

در میان برندهای آسیایی نیز LS Electric محصولات اقتصادی و قابل قبولی ارائه می‌دهد که در بسیاری از تابلوهای برق مورد استفاده قرار می‌گیرد.

انتخاب برند مناسب به بودجه، نوع پروژه و حساسیت کاربرد بستگی دارد.

تفاوت کلید شاسی با کلید معمولی

بسیاری افراد کلید شاسی را با کلیدهای روشنایی اشتباه می‌گیرند، اما تفاوت اصلی آن‌ها در نوع عملکرد است. کلیدهای روشنایی معمولاً حالت پایدار دارند (روشن یا خاموش باقی می‌مانند)، اما کلید شاسی غالباً لحظه‌ای است و فقط هنگام فشرده شدن فعال می‌شود.

همچنین کلید شاسی بیشتر در مدارهای فرمان استفاده می‌شود، نه در مدار قدرت مستقیم.

نکات ایمنی در استفاده از کلید شاسی

برای جلوگیری از خطرات احتمالی، رعایت نکات زیر ضروری است:

• نصب توسط تکنسین یا برقکار ماهر

• انتخاب کلید با ظرفیت مناسب

• بررسی دوره‌ای عملکرد شاسی اضطراری

• استفاده از تجهیزات استاندارد و دارای تاییدیه

به ویژه در محیط‌های صنعتی، خرابی یک کلید شاسی می‌تواند باعث توقف خط تولید یا حتی بروز حادثه شود.

نقش کلید شاسی در اتوماسیون صنعتی

در سیستم‌های اتوماسیون، کلید شاسی به عنوان رابط بین اپراتور و سیستم عمل می‌کند. اپراتور با فشردن یک دکمه ساده، فرمانی را به PLC یا مدار کنترلی ارسال می‌کند. این سادگی در عین کارایی بالا، یکی از دلایل ماندگاری کلیدهای شاسی در صنعت است، حتی با وجود پیشرفت‌های دیجیتال و صفحه‌نمایش‌های لمسی.

در بسیاری از کارخانه‌ها، هنوز هم در کنار سیستم‌های پیشرفته، کلیدهای شاسی فیزیکی به عنوان ابزار کنترل اصلی وجود دارند.